Urwat al - Wuthqa International Academic Research Institute Journal of the Socio-Political Thought of Islam 2981-1511 6 2 2025 09 23 The Divine Covenant in Abrahamic Traditions: A Comparative Study of the Human–Divine Relationship in Judaism and Islam عهد الهی در سنت‌های ابراهیمی: واکاوی تطبیقی مفهوم رابطه انسان و خدا در یهودیت و اسلام 5 28 252847 10.22034/jspt.2025.546850.1133 EN Qasem Babajuanipour موسسه عروه الوثقی 0009-0003-7134-9613 Hamid Rahbar عضو هیأت علمی دانشگاه قم Journal Article 2025 09 13 The concept of <em>covenant</em> (Heb. <em>berit</em>; Ar. <em>ʿahd</em>) is a foundational element of Abrahamic theology, yet it functions differently within Jewish and Islamic traditions. This study examines the central question of how the Abrahamic covenant is interpreted in both traditions and what conceptual transformation occurs from its formulation in the Hebrew Bible to its Qur’anic reconfiguration. The research addresses a gap in previous scholarship, which has often treated the covenant either in a non-comparative manner or with limited attention to its theological development across traditions.<br>Using a comparative textual method, the study analyzes key covenantal passages in Genesis (12, 15, 17) and the Qur’an, alongside the interpretations of major Jewish exegetes—particularly Rashi and Maimonides—and insights from contemporary biblical scholarship. The article’s contribution lies in integrating scriptural analysis with classical Jewish exegesis and comparative theological reflection.<br>Findings indicate that the covenant in Judaism retains a predominantly ethnic and ritual character, whereas the Qur’an reinterprets it within a universal, ethical, and monotheistic framework, transforming it from an ethnic bond into a spiritual commitment rooted in human nature. This distinction reflects differing foundations of religious identity in the two traditions. مفهوم عهد (ברית / ʿahd) یکی از عناصر بنیادین الهیات ابراهیمی است که در دو سنت یهودی و اسلامی با کارکردهای متفاوت هویتی و اعتقادی بازنمایی شده است. مسئله این پژوهش بررسی این پرسش اصلی است که: عهد ابراهیمی در دو سنت یهودیت و اسلام چگونه تفسیر شده و چه تحول معنایی از ساختار عهد در متون یهودی تا بازخوانی قرآنی آن رخ داده است؟ این مطالعه برای رفع خلأ موجود در پژوهش‌های پیشین که عمدتاً به بررسی یک‌سویه یا غیرتطبیقی عهد پرداخته‌اند، انجام شده و تلاش دارد تصویری نظام‌مند از تفسیر عهد در دو سنت ارائه دهد.<br>این پژوهش با روش تحلیل تطبیقی و متن‌پژوهی، به بررسی تورات (به‌ویژه پیدایش ۱۲، ۱۵ و ۱۷)، آیات کلیدی قرآن، و آرای مفسران یهودی مانند راشی و ابن‌میمون و نیز تحلیل‌های خاورشناسان معاصر می‌پردازد. نوآوری مقاله در ترکیب سه محور است: تحلیل هم‌زمان منابع اصلی، بررسی دو مفسر کلاسیک یهودی، و تبیین سیر تحول عهد در چارچوب الهیات تطبیقی.<br>یافته‌ها نشان می‌دهد که عهد در یهودیت ماهیتی قوم‌محور و آیینی دارد، در حالی‌که قرآن با بازتعریف آن در چارچوبی توحیدی، اخلاقی و جهان‌شمول، آن را از قرارداد قومی به پیوندی معنوی و فطری تبدیل می‌کند. نتیجه پژوهش بیانگر تفاوت اساسی دو سنت در بنیادگذاری هویت ایمانی بر مبنای عهد است. https://www.jspt.ir/article_252847_82f7542da6e5638f477e58876135d551.pdf